
Cột sống là trục trung tâm của cơ thể — và là vùng hay bị chấn thương nhất khi tập yoga sai cách. Hiểu giải phẫu cơ bản sẽ giúp bạn tập luyện an toàn và hiệu quả hơn.
Giải phẫu cột sống cơ bản 🦴
Cột sống gồm 33 đốt sống, chia thành 5 vùng:
- Cổ (Cervical): 7 đốt — linh hoạt nhất, dễ chấn thương nhất
- Ngực (Thoracic): 12 đốt — gắn với xương sườn, ít linh hoạt
- Thắt lưng (Lumbar): 5 đốt — chịu tải lớn nhất, hay đau nhất
- Xương cùng (Sacrum): 5 đốt hợp nhất — nền tảng khung chậu
- Xương cụt (Coccyx): 4 đốt hợp nhất
6 chuyển động của cột sống 🔄
Trong yoga, cột sống cần được di chuyển theo tất cả 6 hướng mỗi buổi tập:
- Flexion (Gập trước): Uttanasana, Paschimottanasana
- Extension (Ngả sau): Bhujangasana, Ustrasana
- Lateral flexion trái: Trikonasana nghiêng trái
- Lateral flexion phải: Trikonasana nghiêng phải
- Rotation trái: Ardha Matsyendrasana xoay trái
- Rotation phải: Ardha Matsyendrasana xoay phải
"Kéo dài trước khi uốn cong." Trước khi gập, ngả, hoặc xoay cột sống, kéo dài cột sống trước. Tưởng tượng đỉnh đầu được kéo lên trần nhà, rồi mới bắt đầu chuyển động.
3 sai lầm phổ biến gây đau lưng ❌
1. Gập quá sâu khi gân kheo cứng
Nếu gân kheo (hamstrings) không đủ linh hoạt, lực gập sẽ dồn vào đĩa đệm thắt lưng thay vì khớp hông → nguy cơ thoát vị đĩa đệm.
Giải pháp: Gập đầu gối trong Uttanasana và Paschimottanasana.
2. Ngả sau quá mức ở thắt lưng
Trong backbend, nhiều người "gãy" ở thắt lưng thay vì mở ngực. Điều này chèn ép các đốt sống L4-L5.
Giải pháp: Siết nhẹ core, đẩy xương mu về phía trước, mở ngực thay vì đẩy thắt lưng.
3. Xoay + Gập cùng lúc
Kết hợp rotation và flexion là tổ hợp nguy hiểm nhất cho đĩa đệm. Tránh xoay mạnh khi đang gập người.
Đau nhói, tê bì chạy xuống chân, hoặc mất cảm giác → DỪNG ngay và gặp bác sĩ. Đây có thể là dấu hiệu chèn ép thần kinh.